Tekst powstał we współpracy z Wydawnictwami Szkolnymi i Pedagogicznymi SA

Ministerstwo edukacji skierowało do konsultacji publicznych pakiet projektów rozporządzeń dotyczących zmian w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych. Najważniejszą nowością ma być wprowadzenie od 1 września 2026 roku obowiązkowego przedmiotu edukacja zdrowotna oraz osobnego, nieobowiązkowego modułu „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne”.

Czytaj więcej

Kazimierz Groblewski: Edukacja zdrowotna, czyli po pierwsze nauczyciel, po drugie nauczyciel

Konsultacje społeczne i uzgodnienia międzyresortowe mają potrwać do 11 czerwca. Zmiany obejmują zarówno podstawy programowe, jak i ramowe plany nauczania.

Edukacja zdrowotna. Nowy obowiązkowy przedmiot w szkołach

Zgodnie z projektami rozporządzeń edukacja zdrowotna stanie się obowiązkowym elementem nauczania w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych.

W szkołach podstawowych przedmiot będzie realizowany w klasach IV–VIII w wymiarze jednej godziny tygodniowo. W liceach, technikach i branżowych szkołach I stopnia uczniowie będą mieli łącznie dwie godziny zajęć w całym cyklu kształcenia.

Ministerstwo podkreśla, że trzon podstawy programowej pozostanie zbliżony do wcześniej prezentowanych założeń. W programie znajdą się zagadnienia związane między innymi ze zdrowiem fizycznym i psychicznym, aktywnością fizyczną, odżywianiem, dojrzewaniem, zdrowiem społecznym oraz profilaktyką uzależnień.

W szkołach ponadpodstawowych pojawi się również blok dotyczący systemu ochrony zdrowia.

Więcej nacisku na praktyczne umiejętności w szkołach

Resort edukacji zapowiada jednak kilka istotnych rozszerzeń programu. Jednym z nich ma być większy nacisk na wiedzę opartą na dowodach naukowych. Uczniowie mają uczyć się odróżniania rzetelnych informacji od pseudonauki i dezinformacji zdrowotnej.

Rozszerzone zostaną także treści dotyczące higieny jamy ustnej oraz zasad prawidłowego nawadniania organizmu. W programie znajdą się również zagadnienia związane z funkcjonowaniem osób cierpiących na choroby przewlekłe, między innymi po udarze mózgu czy z rozpoznaną padaczką.

Czytaj więcej

Edukacja zdrowotna będzie obowiązkowa od 1 września

Ministerstwo chce również mocniej zaakcentować kwestie społeczne i bezpieczeństwo dzieci oraz młodzieży. Program ma obejmować rozpoznawanie przemocy, ochronę własnych granic oraz reagowanie na ich naruszanie.

W części dotyczącej zagrożeń cyfrowych pojawią się nowe elementy związane z phishingiem i kradzieżą tożsamości.

Edukacja zdrowotna bez edukacji seksualnej. Osobny przedmiot o zdrowiu seksualnym

Drugą ważną zmianą ma być utworzenie odrębnego przedmiotu „edukacja zdrowotna – zdrowie seksualne”. W przeciwieństwie do głównego przedmiotu zajęcia te nie będą obowiązkowe.

W klasach IV–VI szkół podstawowych przewidziano po jednej godzinie zajęć rocznie. Uczniowie klas VII i VIII mieliby uczestniczyć w dwóch godzinach rocznie. W szkołach ponadpodstawowych zaplanowano po trzy godziny rocznie realizowane w dwóch wybranych klasach.

Ministerstwo zaznacza, że szczegółowe zasady prowadzenia tych zajęć zostaną określone w osobnym rozporządzeniu dotyczącym nauczania o życiu seksualnym człowieka, odpowiedzialnym rodzicielstwie, wartości rodziny oraz świadomej prokreacji.

Obowiązkowe spotkania z rodzicami ws. przedmiotu o zdrowiu seksualnym

Projekt przewiduje również dodatkowe obowiązki organizacyjne dla szkół. Przed rozpoczęciem realizacji zajęć dotyczących zdrowia seksualnego nauczyciel wraz z wychowawcą będzie musiał przeprowadzić spotkanie informacyjne dla rodziców uczniów niepełnoletnich oraz uczniów pełnoletnich.

Za organizację takich spotkań odpowiadać ma dyrektor szkoły. To on ustali termin i poinformuje rodziców o planowanych konsultacjach.

Czytaj więcej

Sondaż: Polacy podzieleni ws. decyzji Nowackiej. Połowa „za”, reszta przeciw

Zmiany także w planach lekcji

Pakiet rozporządzeń obejmuje również korekty w ramowych planach nauczania. MEN planuje doprecyzowanie zasad organizacji części zajęć w klasach I–III szkoły podstawowej, między innymi plastyki, muzyki, edukacji technicznej oraz informatycznej.

Zmiany mają objąć także prowadzenie wychowania fizycznego przez nauczycieli WF już na wcześniejszych etapach edukacji.

W klasach IV–VIII szkoły podstawowej resort chce wprowadzić obowiązek łączenia dwóch z pięciu tygodniowych godzin języka polskiego w jeden blok zajęciowy.

Zapowiedziano również zmianę nazwy przedmiotu „edukacja dla bezpieczeństwa” na „kształcenie obronne”. Nowe określenie miałoby obowiązywać od roku szkolnego 2027/2028.

Początek szerokiej debaty

Projekty rozporządzeń otwierają kolejną debatę o zakresie edukacji zdrowotnej i seksualnej w polskich szkołach. Ministerstwo argumentuje, że zmiany mają odpowiadać na współczesne zagrożenia zdrowotne i społeczne oraz rozwijać praktyczne kompetencje uczniów.

Przeciwnicy części rozwiązań już zapowiadają uwagi podczas konsultacji społecznych. Szczególnie dużo emocji budzi podział na obowiązkową edukację zdrowotną i fakultatywny moduł dotyczący zdrowia seksualnego.

Ostateczny kształt przepisów ma być znany po zakończeniu konsultacji i uzgodnień międzyresortowych.