Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie nowe przedmioty zostaną wprowadzone do polskich szkół od roku szkolnego 2025/2026?
- Dlaczego edukacja zdrowotna zastąpi wychowanie do życia w rodzinie i jakie są jej główne cele?
- Jakie kontrowersje i zmiany towarzyszą wprowadzeniu edukacji zdrowotnej do szkół?
- Jakie są główne założenia nowego przedmiotu edukacji obywatelskiej?
- Jak zmieni się organizacja godzin nauczania w związku z nowymi przedmiotami?
- Jakie kolejne zmiany w systemie edukacji planowane są na lata 2026-2032?
Wraz z nowym rokiem szkolnym 2025/2026 zarówno do szkół podstawowych, jak i ponadpodstawowych wejdzie dużo nowości. W planach lekcji pojawi się m.in. edukacja zdrowotna, która wzbudziła sporo kontrowersji.
Nowe przedmioty w szkołach od 1 września 2025. Edukacja zdrowotna
Od 1 września 2025 do szkół wchodzi nowy przedmiot - edukacja zdrowotna. Zastąpi ona wychowanie do życia w rodzinie. Zajęcia mają dotyczyć wszystkich aspektów zdrowia człowieka na różnych etapach życia. Zgodnie z założeniami MEN, głównym celem tego przedmiotu ma być „kształtowanie kompetencji uczniów związanych z całożyciową dbałością o zdrowie oraz budowanie potencjału zdrowotnego własnego i otoczenia”.
Obejmować on będzie 11 działów, takich jak:
- wartości i postawy
- zdrowie fizyczne
- aktywność fizyczna
- odżywianie, zdrowie psychiczne
- zdrowie społeczne
- zdrowie seksualne
- zdrowie środowiskowe
- internet i profilaktyka uzależnień
- dojrzewanie - tylko w szkołach podstawowych
- system ochrony zdrowia - tylko w szkołach ponadpodstawowych
Kontrowersje i protesty części społeczeństwa budził obszar dotyczący zdrowia seksualnego. Ostatecznie przedmiot ten będzie nieobowiązkowy, a rodzice mają czas na ewentualną rezygnację z udziału dziecka w zajęciach do 25 września. Przedmiot zostanie wprowadzony w klasach IV-VIII szkoły podstawowej i I-III w szkołach ponadpodstawowych. Zajęcia odbywać się będą w wymiarze jednej godziny tygodniowo. Nie będą podlegały ocenie i nie będą miały wpływu na promocję ucznia do następnej klasy.
Czytaj więcej
Nowa podstawa programowa, powrót lekcji przyrody w zmienionej firmie i nowości w ocenianiu uczniów – to tylko niektóre zmiany wprowadzone w ramach...
Nowe przedmioty w szkołach. Edukacja obywatelska
Kolejnym przedmiotem, który pojawi się wśród zajęć lekcyjnych od nowego roku szkolnego, jest edukacja obywatelska. Zastąpi on „Historię i teraźniejszość” (HIT). Będzie to przedmiot obowiązkowy. Wejdzie do programu nauczania w szkołach ponadpodstawowych. Liczba godzin będzie zależna od typu szkoły. Przykładowo w liceum ogólnokształcącym zajęcia będą odbywać się w klasach II i III w wymiarze 3 godzin w okresie nauczania, czyli 2 godzin tygodniowo w klasie II i 1 godziny tygodniowo w klasie III. Natomiast w technikach - w klasach II–IV w wymiarze 3 godzin w okresie nauczania, czyli 1 godziny tygodniowo w każdej klasie.
Przedmiot ten ma przygotować uczniów do funkcjonowania w systemie państwa i w życiu codziennym oraz do świadomego i odpowiedzialnego zaangażowania obywatelskiego w społeczeństwie demokratycznym. „Przedmiot będzie budował i wzmacniał postawy patriotyczne młodych ludzi oparte na poczuciu tożsamości i dumie z przynależności do wspólnoty, troski o małą i dużą Ojczyznę, poczuciu odpowiedzialności za jej kształt” - czytamy na stronie Ministerstwa Edukacji Narodowej. Zajęcia mają również kształtować otwartość i szacunek wobec innych, empatię i solidarność z innymi oraz zaangażowanie na rzecz dobra wspólnego, a także przeciwdziałać dezinformacji.
Podstawa programowa obejmuje siedem działów:
- Ja i społeczeństwo
- Szkoła jako wspólnota
- Społeczność lokalna i regionalna
- Demokracja i prawo
- Polska – władza, świat polityki i sfera publiczna
- Polska w Europie
- Świat globalnych zależności
Uczeń będzie miał również obowiązek podjęcia przynajmniej czterech działań obywatelskich, przykładowo takich jak: aktywne uczestnictwo w debacie, sformułowanie opinii w ważnej dla siebie sprawie publicznej, napisanie i wysłanie petycji lub listu do przedstawicieli władz publicznych czy uczestnictwo w konsultacjach społecznych.
Czytaj więcej
ZUS rozpoczął wypłaty świadczenia 300 plus. Środki na zakup wyprawki szkolnej z programu Dobry Start przyznano już 3,3 mln uczniów. O świadczenie m...
Pozostałe zmiany w roku szkolnym 2025/2026
Oprócz nowych przedmiotów w roku szkolnym 2025/2026 uczniów czeka szereg innych zmian. Należą do nich:
- zmniejszona liczba lekcji religii i etyki – z dwóch do jednej godziny tygodniowo. Lekcje te mają się odbywać bezpośrednio przed lub po obowiązkowych zajęciach edukacyjnych, chyba, że na dzień 15 września wszyscy uczniowie będą na nie uczęszczać
- ferie zimowe według nowych zasad – zamiast czterech terminów, będą tylko trzy dwutygodniowe tury, nienakładające się na siebie. Ferie rozpoczną się 19 stycznia i potrwają do 1 marca 2026 r.
- nowa podstawa programowa wychowania fizycznego – wprowadza m.in. testy sprawnościowe w klasach I–III szkoły podstawowej, a w szkołach ponadpodstawowych dział umożliwiający zapoznanie z ćwiczeniami stosowanymi w trakcie rekrutacji do służb mundurowych i innych zawodów, w których wymagana jest wysoka sprawność fizyczna
- wprowadzenie oceny funkcjonalnej - dla uczniów z trudnościami neurorozwojowymi - w spektrum autyzmu, z zaburzeniami sensorycznymi i niepełnosprawnościami intelektualnymi. Pozwoli ona uwzględniać indywidualne potrzeby i możliwości ucznia
Kolejne zmiany zostaną wprowadzone następnych latach. Jak podaje MEN, od 1 września 2026 r. zacznie obowiązywać nowa podstawa programowa w przedszkolu oraz w klasach 1. i 4. szkoły podstawowej, a od 1 września 2027 r. w klasach 1. szkół ponadpodstawowych. W 2031 roku przeprowadzone zostaną po raz pierwszy w nowej formule egzamin ósmoklasisty i matura w liceach ogólnokształcących, a w 2032 w technikach.