W czwartek 22 października Instytut Badań Edukacyjnych – Państwowy Instytut Badawczy opublikował propozycje podstaw programowych kształcenia ogólnego dla czteroletniego liceum ogólnokształcącego i pięcioletniego technikum.
Czytaj więcej
Dyskusja nad rezygnacją ze zmiany czasu regularnie powraca, zwłaszcza w okresie poprzedzającym kolejne przestawienie zegarków. Unia Europejska na r...
IBE-PIB przygotował propozycje podstaw programowych
W marcu Instytut poinformował, że propozycje przygotuje ponad 200 ekspertów, w tym czynni pracownicy naukowi, nauczyciele, dydaktycy i metodycy. Zapewniono wówczas, że będą one najpierw poddane recenzjom oraz ocenie Rady ds. monitorowania wdrażania reformy oświaty im. Komisji Edukacji Narodowej. W dalszej kolejności trafią natomiast do Ministerstwa Edukacji Narodowej, które ostatecznie zdecyduje o ich wprowadzeniu.
IBE-PIB podkreślił, że kształcenie w liceum ogólnokształcącym i technikum ma przygotować uczniów do „skutecznego i odpowiedzialnego funkcjonowania w rodzinie, społeczeństwie i na rynku pracy” oraz „sprzyjać rozwijaniu postawy dbania o dobro wspólne w poszanowaniu tradycji i kultury narodowej oraz innych kultur”.
Czytaj więcej
W Malborku trwają prace nad dwoma nowymi schronami klasy S-1. Obiekty powstają z prefabrykowanych elementów żelbetowych. Budowa pochłonie niemal 11...
Od 1 września 2027 r. możliwe zmiany w podstawie programowej z języka polskiego
Nowe podstawy w klasach pierwszych szkół ponadpodstawowych mają obowiązywać od 1 września 2027 r. Zmiany obejmą m.in. język polski, a tym samym również listę lektur. W kanonie ma pojawić się m.in. więcej literatury współczesnej.
Eksperci Instytutu podkreślili, że podstawa programowa daje nauczycielowi „znaczną swobodę w doborze lektur, aby umożliwić pracę z różnorodnymi tekstami”. Jednocześnie dodali, że w wypadku lektur obowiązkowych jednym z ważnych narzędzi interpretacyjnych powinna być wiedza historycznoliteracka. Ta jednak niekoniecznie musi opierać się na sztywnej periodyzacji.
W swojej propozycji IBE-PIB zaproponował, aby w każdym roku szkolnym uczniowie czytali co najmniej cztery dłuższe lub krótsze utwory, ewentualnie fragmenty tych pierwszych. Zgodnie z założeniami będą one przy tym reprezentować różnorodne rodzaje, gatunki i konwencje literackie oraz publicystyczne. Uczniowie mają także poznawać „inne teksty kultury poruszające ważne dla współczesności zagadnienia, w tym globalne i lokalne wyzwania, relacje międzyludzkie i społeczne oraz podkreślające wartość człowieka i otaczającego go świata”.
Czytaj więcej
Dworzec kolejowy w Ciechocinku (woj. kujawsko-pomorskie) przejdzie gruntowny remont. Inwestycja pochłonie ponad 19 mln zł brutto. Obiekt ma zostać...
Nowa lista lektur możliwa już od 1 września 2027 r.
Na liście ekspertów znalazły się na przykład wybrane utwory literatury staropolskiej, w tym „Bogurodzica”, a także niektóre pieśni i treny Jana Kochanowskiego. Z kolei wśród utworów dramatycznych z kanonu literatury polskiej pojawiły się m.in. dramat romantyczny (np. „Kordian” Juliusza Słowackiego, „Dziady cz. III” Adama Mickiewicza, „Nie-Boska komedia” Zygmunta Krasińskiego), „Wesele” Stanisława Wyspiańskiego i wybrany dramat z XX w.
Według zaleceń Instytutu uczniowie mają również poznawać epikę z kanonu literatury polskiej, w tym „Pana Tadeusza” Adama Mickiewicza oraz „Lalkę” Bolesława Prusa. Na liście znalazły się także utwory (lub ich fragmenty) polskich noblistów: Henryka Sienkiewicza, Władysława Stanisława Reymonta, Czesława Miłosza, Wisławy Szymborskiej, Olgi Tokarczuk, jak również liryka XIX, XX i XXI w.
Ponadto eksperci z IBE-PIB rekomendują wybrane teksty z literatury europejskiej, w tym dramat Williama Shakespeare'a. Zalecają również utwory liryczne, epickie lub dramatyczne spoza europejskiego i północnoamerykańskiego kręgu kulturowego, a także te odnoszące się do wojny i okupacji oraz totalitaryzmów XX w. (w tym przykłady tekstów fikcjonalnych i literatury faktu).
W przypadku zakresu rozszerzonego zasugerowano czytać „nie mniej niż dwa dłuższe utwory literackie w ciągu roku”, w tym teksty i fragmenty charakterystyczne dla prądów literackich, takich jak: barok, sentymentalizm, klasycyzm, realizm, naturalizm, ekspresjonizm, impresjonizm, symbolizm, neoromantyzm, awangarda XX w., postmodernizm.
Eksperci rekomendują ponadto wybrane artykuły naukowe z co najmniej dwóch różnych dyscyplin humanistyki, w tym esej filozoficzny.
Czytaj więcej
Obecne trudności Wizz Air mają charakter przejściowy, przyznał w rozmowie z WNP József Váradi, prezes spółki. Jednocześnie zapewnił, że Polska jest...
Lista 287 przykładowych tekstów do omówienia
Lista przykładowych tekstów do omówienia w zakresie podstawowym i rozszerzonym przygotowana przez IBE-PIB liczy łącznie 287 pozycji.
Wśród nich znalazły się m.in.:
- wybrane teksty autorstwa Szymona Bujalskiego poświęcone kryzysowi klimatycznemu i transformacji energetycznej, np. „Recepta na lepszy klimat”,
- „Cukry” Doroty Kotas,
- „27 śmierci Toby'ego Obeda” Joanny Gierak-Onoszko,
- utwory Yuvala Noaha Harariego („Sapiens”, „Homo Deus”, „21 lekcji na XXI wiek”, „Nexus”),
- „Ukochane równanie profesora” Yōko Ogawy,
- „Wielki przypływ” Jarosława Mikołajewskiego,
- „Smutek cinkciarza” Sylwii Chutnik,
- „Inną duszę” Łukasza Orbitowskiego.
Czytaj więcej
Kolejne zmiany dla pacjentów. W 2027 r. centralna e-rejestracja ma objąć kolejne poradnie specjalistyczne, w tym m.in. kardiologiczne, ortopedyczne...
Nowe egzamin ósmoklasisty i matura już w 2031 r.
Przypomnijmy, że przygotowanie nowej podstawy programowej stanowi element wprowadzanej stopniowo „Reformy 26. Kompas Jutra”. Od tego roku szkolnego nowa podstawa programowa obowiązuje w klasach I i IV szkoły podstawowej. Z kolei od września 2027 r. wejdzie do klas I szkół ponadpodstawowych, a w podstawówkach obejmie kolejne dwa roczniki. W następnych latach będzie stopniowo obowiązywać wśród coraz szerszego grona uczniów.
W 2031 r., zgodnie z założeniami reformy, przeprowadzone mają zostać nowe egzamin ósmoklasisty i matura. Wówczas bowiem pierwsi uczniowie objęci nową podstawą programową zakończą pełny cykl kształcenia.
Przygotowania do reformy edukacji rozpoczęły się wiosną 2024 r. W tym czasie MEN powierzyło IBE-PIB prace nad profilem absolwenta dla przedszkoli i szkół podstawowych określającym obszary rozwoju oraz kluczowe umiejętności, które powinny być rozwijane na każdym etapie edukacji. Opracowany profil stanowi punkt wyjścia do przygotowania nowej podstawy programowej.
